fbpx De misverstanden rond Authentiek Leiderschap | ubeon
 

De misverstanden rond Authentiek Leiderschap

De misverstanden rond Authentiek Leiderschap
"Be a Flamingo in a flock of Pigeons"

Authentiek leiderschap is een krachtig concept. Maar als je denkt dat authenticiteit wil zeggen 'gewoon jezelf zijn', dan is de kans groot dat je er een zootje van maakt.

Eén van mijn klanten, Sabine, zei vorige week nog: “We kijken hier naar rolmodellen, naar leiders die de top hebben bereikt. Maar ik heb mijn eigen, authentieke stijl. Ik zal succesvoller zijn als ik niet te veel aanpas.” En dat is iets wat ik regelmatig hoor in mijn coaching werk met leiders.

En zo heb ik regelmatig gesprekken met leiders rond authentiek leiderschap in relatie met 'het echte leven'. Uiteindelijk komen we er op uit dat authentiek leiderschap het streefdoel is, en dat gewoon 'jezelf zijn' niet goed genoeg is.

Laat me even toelichten…

Authentiek leiderschap is een modewoord, een 'buzzword', het ligt het goed in de mond. En het lijkt het ultieme antwoord op de leiderschapsuitdagingen van vandaag. In plaats van je aan te passen, is er nu een nieuwe weg naar excellentie: wees jezelf, en je zal succesvol zijn. "Be a Flamingo in a flock of Pigeons"...

Vooraleer je te enthousiast word, laat me toe te stellen dat authentiek leiderschap heel vaak verkeerd begrepen wordt. En dat bouwen hieraan veel meer inspanningen vergen dan je zou denken.

Als coach ondersteun ik leiders bij hun zoektocht naar hoe ze authentiek kunnen leiden. We hebben het dan dikwijls over: “Hoe kan je effectief zijn en tegelijk authentiek?”

Senior leiders zeggen dan meestal: “Ja, ik ben op mijn best als ik gewoon mezelf ben”. Intussen vertellen jongere leiders over situaties waar “gewoon zichzelf zijn” hen niet veel opleverde. Wie heeft dan gelijk?

Stelling

Je zou het zo kunnen stellen: “Authentiek leiderschap betekent dat je de legitimiteit van je leiderschap bouwt op eerlijke en ethische relaties. Dit houdt ook in dat je eerlijk bent over wie je bent. Het betekent niet 'jezelf zijn'.”

Twee woorden vallen hier op: 'relaties' en 'eerlijkheid'. Authentiek leiderschap benadrukt het belang van relaties. Inderdaad, je kan moeilijk effectieve relaties bouwen als je 'gewoon je ding' doet. De tweede voorwaarde is dat je eerlijk bent over wie je bent, je zwaktes aangeeft. Ook dit vertaal je niet zomaar in 'je ding doen'.

De primaire rol van jou als leider houdt per definitie in dat je relaties bouwt en mensen beïnvloedt. De meest succesvolle leiders die ik ontmoet krijgen dingen in beweging door hun natuurlijke sterktes ten volle in te zetten.

Ontwikkel je authentieke 'spieren'

Als leider moet je dus je meest authentieke 'spieren' vinden en opbouwen. Als je niet zeker bent van wat die zijn, kan een 360° survey een goede start zijn. Maar je kan ook gewoon de mensen rondom jou vragen naar hun inzichten. Eenmaal je weet welke sterktes jou een effectief leider maken, kan je die zoveel mogelijk gaan gebruiken.

Sabine, waarover ik net sprak, kon zich daar volledig in vinden. Zij is bijvoorbeeld goed in het begrijpen van de zaken waar mensen echt op vastlopen. Recent kon zij een nieuw product lanceren binnen de deadlines, omdat ze de zorgen van het team in een zeer vroeg stadium kon aanpakken.

Authenticiteit is dus fantastisch wanneer het werkt. Het minder goede nieuws is: we hebben allemaal ook 'toxisch' gedrag. We luisteren niet, onderbreken mensen, vermijden moeilijke gesprekken, zijn ongeduldig, enzovoort. Voor veel leiders is dergelijk authentiek gedrag niet effectief.

Hier ging Sabine fel tegen in: “Als mensen mij niet kunnen accepteren zoals ik ben, dan is dat hun probleem”. Daar heeft ze natuurlijk een punt. Jammer genoeg wijzen de feiten anders uit.

En dit noemen we de 'authenticiteitsval'.

Onderzoek toont aan dat geen enkele succesvolle CEO aangeeft dat zijn/haar natuurlijke stijl de meest effectieve is. Integendeel, elk van hen heeft geleerd om ineffectief gedrag om te zetten in effectief gedrag.

En hoe pak je dat nu aan? Twee strategieën zijn mogelijk:

Strategie nummer 1: probeer dit gedrag gewoon te stoppen. Alles wat je kan doen om destructief gedrag te beperken zal helpen.

Ikzelf bijvoorbeeld heb de neiging om in 'problem-solving' modus te stappen zodra iemand mij een probleem voorlegt. Ik ga er van uit dat ik zo die persoon help, en dat mijn oplossing voor iedereen zal werken. Natuurlijk is dat niet zo. Ik heb geleerd te zwijgen, meer vragen te stellen, en meer te luisteren. Dat is ook authentiek, maar véél effectiever.

Als het te moeilijk is of te lang duurt om van een destructief gedrag af te raken, overweeg dan strategie nummer 2: Leg uit.

Zorg ervoor dat je omgeving je minder effectief gedrag begrijpt, zodat ze er beter mee om kunnen gaan. Eén van mijn klanten bijvoorbeeld, Bart, maakte zich dikwijls kwaad in meetings. Gevolg: zijn teamleden gaven hun mening of visie niet, gewoon om conflict te vermijden.

Zijn gedrag was authentiek maar niet effectief. Toen hij zijn team vroeg om hem een signaal te geven wanneer hij door zijn gedrag de meetings gijzelde, was het effect enorm. Door het bespreekbaar te maken kon hij zijn stijl te matigen. En zijn team kom er beter mee om te gaan wanneer het gebeurde. Ook dat is zeer authentiek.

Conclusie

Excellent authentiek leiderschap betekent dat je inzet op wat je van nature effectief maakt, terwijl je eerlijk onder de ogen ziet wat niet werkt. Dat is dus niet hetzelfde als 'gewoon jezelf zijn'.

Uiteindelijk kon Sabine zich hierin vinden. En eerlijk gezegd, als ik met haar zou samenwerken, zou ik er ook de voorkeur aan geven dat ze authentiek én effectief is.